پس از کش و قوس ها و بدقولی های فراوان بالاخره چشم ما به جمال نسخه جدید سیستم عامل مایکروسافت (Windows۷) و همراه آن نسخه جدید رابط گرافیکی مایکروسافت برای بازی های سه بعدی (DirectX ۱۱) روشن شد!

نسخه دهم این رابط گرافیکی یعنی DirectX ۱۰ به همراه سیستم عامل ویندوز ویستا عرضه شد و قرار بود کارهای زیادی انجام دهد. اکنون باید دید که آیا نسخه جدید می تواند تغییری در دیدگاه مخاطبان نسبت به این نرم افزار ایجاد کند یا اینکه نسخه مذکور نیز جهت خالی بودن عریضه ارایه شده است !؟ این موضوعی است که ما نیز سعی در کشف پاسخ آن داریم:

● کجای کار DirectX اشتباه از آب درآمد!؟

نسخه دهم DirectX به همراه سیستم عامل ویندوز ویستا عرضه شد و این سیستم عامل نیز با سرعت نور مخالفان بسیاری برای خود دست و پا کرد! تنها موفقیت این نسخه در بازی Far Cry۲ بود که در این نسخه عملکرد بهتری نسبت به نسخه قبلی داشت. بازی Crysis نیز که بیشتر مواقع به عنوان مرجع آزمایش ها به کار می رود به طور کلی عملکرد بهتری با DirectX ۹ دارد و فقط در وب سایت های تست سخت افزار با DirectX ۱۰ اجرا می شود.

به زبان ساده تر اینکه DirectX ۱۰ به شدت با شکست مواجه شد و از عمده ترین دلایل آن زنجیر شدن آن به ویندوز ویستا بود و هیچ پاسخ قانع کننده ای برای برتریDirectX ۱۰ نسبت به نسخه قبلی وجود نداشت به جز اینکه تمامی بازی های جدید به اجبار هماهنگ با این نسخه طراحی می شدند! حتی شرکت Capcom تنها دلیل اجرای بازی Resident Evil۵ با DirectX ۱۰ را هماهنگی این نسخه با نرم افزارهای گرافیکی شرکت nVIDIA عنوان کرد و بیان داشت که از لحاظ تصویری هیچ تفاوتی میان اجرای این بازی با نسخه نهم یا دهم DirectX وجود ندارد.

● DirectX ۱۱ چه حرفی برای گفتن دارد؟

خوشبختانه نسخه یازدهم با مشخصات و امکانات هیجان انگیزی ارایه شد و علاوه بر آن قرار است به همراه سیستم عاملی در دسترس قرار داشته باشد که در مقایسه با نسخه دهم، منتقدان کمتری در حال سرکوفت زدن به آن هستند! به هر حال زمانی که نسخه دهم (که البته نسخه کم ایرادی نیز نبود) به همراه ویندوز ویستا عرضه شد با توجه به عدم استقبال عمومی از این سیستم عامل نتوانست موفقیتی در جلب نظر کاربران به دست آورد، اما هرچه باشد ویندوز ۷ از ابتدای کار با موج مثبت نظریات مواجه شد که این مسئله کار نسخه یازدهم DirectX را نیز راحت تر می کند.

در مجموع برای دفاع از برتری نسخه یازدهم می توان دلایل و مستندات ملموس تری را ارایه کرد، چراکه لیست برتری های زیادی برای آن تهیه شده است. برتری دیگر نسخه یازدهم این است که بر خلاف DirectX ۱۰ این نسخه پیشینه خود را به فراموشی نسپرده و اصل خویش را فراموش نکرده است و علاوه بر ویندوز ۷ قابلیت اجرا روی ویندوز ویستا را نیز دارد.

● ارتقا قابلیت سخت افزاری به وسیله DirectX ۱۱

نکته قابل توجه و هیجان انگیز نسخه یازدهم، ارتقا قابلیت های سخت افزاری یا به عبارتی استفاده بهینه از قابلیت های سخت افزاری قطعات است. این قابلیت در قطعات هماهنگ با نسخه یازدهم قرار داده شده است (در حال حاضر تنها در کارت های گرافیک سری ۵۸۰۰ رادئون این قابلیت به چشم می خورد) و می تواند از مبنا کیفیت تصاویر را به طرز ملموسی بدون نیاز به توان پردازشی بالا ارتقا دهد.

اکنون این قابلیت قرار است چه گلی به سر کاربر بزند!؟ خوب ابتدا باید بدانید که مدل های سه بعدی در بازی ها بر مبنای چندین واحد سه گوشه ساخته می شوند. این قابلیت این اشکال ابتدایی را به اصطلاح می شکند و به چند برابر بیشتر سه گوش های کوچکتر تبدیل می کند، بنابراین تصاویر بهتری ظاهر خواهند شد و نیاز به کدگذاری های پیچیده و بزرگ تری نیز برای این مدل نیست.

شرکت ATI به همراه اطلاعات کارت های جدید سری ۵۸۰۰، تصویری را از بازی Aliens vs. Predator منتشر کرده بود که با استفاده از این قابلیت تصویر دقیق تر، واقعی تر و شبیه تر به افسانه ها به نظر می آمد.

شرکت ATI مدت های مدیدی است که از این قابلیت در محصولات خود بهره می برد، مدتی بسیار زیاد که شاید شما هم آن زمان را به خاطر نیاورید! خوشبختانه باید گفت که سرانجام مایکروسافت نیز این موضوع را جدی گرفت و در نهایت به صورت مدون در نسخه یازدهم DirectX از آن بهره می برد. این موضوع حداقل می تواند به عنوان یک تغییر چشمگیر در کیفیت تصاویر ویدیویی به حساب آید.

● افزایش توان

با توجه به افزایش پردازنده های چند هسته ای، در حال حاضر نسخه یازدهم می تواند کاری کند تا از تمام توان هسته های پردازنده برای اجرای نرم افزارهای چندکاناله استفاده شود. همچنین این نسخه توانایی این را نیز دارد که برای اجرای نرم افزارهای به اصطلاح تک کاناله وظیفه اجرای این نرم افزار و فشار وارده را به جای یک هسته میان تمامی هسته ها تقسیم کند و از تمامی آن ها کار بکشد!

همان طور که می دانید بازی های جدید به شدت به توانایی پردازنده وابسته هستند و کار زیادی از آن می کشند، بنابراین با بهره گیری از این قابلیت می توان از تمام توان پردازنده بهره برد و باعث ورود فشار کمتری به پردازنده شد.

کاربران لپ تاپ ها باید توجه ویژه ای به این موضوع از خود نشان دهند، زیرا پردازنده های چهارهسته ای لپ تاپ ها هنوز به طرز اعجاب انگیزی خوره انرژی هستند و کمی هم جاگیرند. با توجه به توان پردازشی موتورهای گرافیکی لپ تاپ های کنونی و موتورهای گرافیکی پشت خط مانده -که به زودی راهی محصولات جدید می شوند- می توان امیدوار بود که به همراه این قابلیت شاهد رکوردهای جدیدی در توان پردازش و توان پردازش گرافیکی محصولات جدید این حوزه باشیم.

به نظر می رسد نسخه جدید مواردی را نیز از نسخه قبلی یعنی DirectX ۱۰.۱ به ارث برده است و آن چیزی نیست جز تکنولوژی ضد تصاویر بی کیفیت (پشتیبانی اجباری از تکنولوژی anti-aliasing). شاید به همراه این نسخه و در بازی های جدید این موضوع کمی غیرعادی باشد اما در ظاهر اسرار زیادی روی این مورد است! باید گفت که فقط کارت های Ati Radeon HD سری ۳۰۰۰ از امکانات این قابلیت پشتیبانی می کنند.

● محاسبه مستقیم

تغییر ساختار گرافیکی به سمت واحدهای سایه زنی یکپارچه، منتج به بالا رفتن قابل توجه قابلیت برنامه ریزی و انعطاف پذیری کارت های گرافیکی شد که این موضوع باعث افزایش توان آن ها در اجرای سایر نرم افزارها به غیر از بازی ها نیز می شد.

شرکت nVIDIA نیز سعی در انجام این کار در محصولات خود به وسیله تکنولوژی CUDA دارد، که البته این موضوع را به خوبی نیز به انجام می رساند. این تکنولوژی یک ایراد اساسی دارد؛ این تکنولوژی فقط روی محصولات nVIDIA قابل اجراست. پاسخ مایکروسافت به این نرم افزار خاصیت محاسبه مستقیم یا همان Direct Computing در DirectX ۱۱ است که این موضوع به سیستم اجازه می دهد تا از توان بالای پردازشی موتورهای گرافیکی جدید بهره مند شود تا دیگر وظایف خود را با سرعت بیشتری به انجام برساند.

شاید درک این موضوع و این قابلیت ها در حال حاضر کمی دور از ذهن باشد اما باید گفت که هر دو غول گرافیکی ATI و nVIDIA در حال اعمال قابلیت محاسبه مستقیم روی موتورهای گرافیکی خود هستند. البته درک این موضوع زیاد مشکل نیست زیرا چیپ های گرافیکی موجود به شدت قدرتمند هستند و مجموعه ای توانمند و البته پیچیده سیلیکونی به شمار می روند که می توانند توان پردازشی سیستم را به شدت ارتقا دهند.